RTUK 2020 BEIN CONNECT KARARI - internette Yeni Dönem
İnternet ortamının doğası gereği yayınların izleyici isteğine bağlı olarak, izleyici tarafından belirlenen bir zaman diliminde yapılmakta olması ve internet ortamında izleyiciler tarafından her an yayınlara erişilmeye devam edilmekte oluşu dikkate alındığında, mevcut düzende yayınlara ilişkin getirilmekte olan uyarı ve idari para cezası yaptırımların caydırıcılık vasfı taşımaktan uzak olacağını ve bu yaptırımların yeni yöntemler ile uygulanmasının artık bir zorunluluk olduğunu öncelikle belirlemek gerekmektedir. RTUK tarafından daha önce tv mecralarına olduğu gibi, yayıncılara yalnızca idari para cezası verilmesi halinde isteğe bağlı yayın izlemelerinin akıbetinin ne olacağı sorusu bu tartışma kapsamında gündeme gelmektedir.
 
Netflix, Hulu, Amazon Prime gibi platformlar, bilindiği üzere Radyo, Televizyon ve İsteğe Bağlı Yayınların İnternet Ortamında Sunumu Hakkında Yönetmelik ile 01.08.2019 tarihinden itibaren RTÜK denetimine tabi olsalar da 01.08.2019 tarihinden günümüze kadar RTÜK tarafından bu ve benzeri herhangi bir platformda yapılan yayınlar aleyhine Üst Kurulu tarafından verilen herhangi bir karar bulunmamakta, RTUK’un işbu BEIN CONNECT kararı ise, anılan mecranın VOD platformlarında uygulanabilirliği ve bu kararları ilk defa geniş bir yelpazede sunması açısından tarafımıza yol gösterici olabilir. Şöyle ki,

RTÜK tarafından işbu medya yayın sağlayıcı kuruluş aleyhine 6112 sayılı Kanun md. 32/1 gereğince idari para cezası ile birlikte program yayınını durdurma idari tedbirinin uygulanmasının yanı sıra aynı maddenin dördüncü fıkrası gereğince yaptırım uygulanmasına sebebiyet veren fiilin işlenmesinden dolayı sorumluluğu olan programın yapımcısı veya varsa sunucusunun yayının durdurulduğu süre zarfında, aynı veya farklı medya hizmet sağlayıcı kuruluşta hiçbir ad altında başka bir program yapamayacağına ve sunamayacağına, yayını durdurulan programın yerine, Üst Kurulca gönderilen programların, programın başında; “Bu program, Radyo ve Televizyon Üst Kurulu’nun 19.03.2020 tarih ve 2020/12 sayılı toplantısında alınan 31 No’lu kararı uyarınca, kuruluşumuzun 16.03.2020 tarihinde saat 00:54’de yayınladığı "Zirvedeki Beş" isimli sinema filmi yayınında, 6112 sayılı Kanun'un 8’inci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinde yer alan, yayın hizmetleri ‘Alkol, tütün ürünleri ve uyuşturucu gibi bağımlılık yapıcı madde kullanımı ile kumar oynamayı özendirici nitelikte olamaz.’ ilkesinin ihlali nedeniyle idari tedbir uygulanması sonucu yayını durdurulan program yerine yayınlanmaktadır.” metninin anlaşılır şekilde okunarak DVD/CD’de yer aldığı şekliyle ticari iletişim yayını içermeksizin yayınlanmasına, ayrıca anılan metnin program yayını süresince ekranın altında akar yazı ile verilmesine karar verilmiştir.
 
İncelemeye konu program; beIN Movies HD Stars logosuyla yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun 16.03.2020 tarihinde saat 00:54’de yayınladığı "Zirvedeki Beş (Top Five)" isimli yabancı filmin saat 01:16:50'de yayınlanan sahnesinde, ana karakterin bir otel odasında iki kadın arkadaşıyla birlikte vakit geçirdiği bölümde, karakterlerin önündeki masada bir tepsi ve tepsinin içinde de uyuşturucu madde olduğu düşünülen birtakım maddeler, sigara kağıtları ve çakmak olduğu, “ana karakterin otumuz var, tozumuz var, ne isterseniz var" şeklinde ifadelerle, tepside yer alan maddeleri kağıda sarıp içtikleri uyuşturucunun etkisini göstermesiyle birlikte üzerlerinde iç çamaşırlarıyla otel odasında yastık savaşı yapmaya başladıkları görülmüştür.

İnceleme ve değerlendirme sonucunda; Söz konusu film için kullanılan 18+ akıllı işareti filmin 18 yaşından küçüklere uygun olmadığını ve saat 24:00'ten önce yayınlanamayacağını, ancak 18+ işaretinin işbu yaş ve saat sınırına uyulduğunda her türlü yayının yapılabileceği anlamını taşımadığını, akıllı işaret kullanımının yayıncının 6112 sayılı Kanun'da belirtilen yayın ilkelerine uyma zorunluluğunu ortadan kaldırmadığını, ayrıca, toplumda uyuşturucuyla mücadelenin önemli bir ayağının da medya olduğu, uyuşturucuyla mücadelede, görsel ve işitsel medya hizmet sağlayıcılarına da büyük bir sorumluluk düştüğü belirtilerek ihlale konu filmin ilgili sahnesinde her ne kadar ot sarılan sigara kağıdının görüntüsü flulaştırılarak verilmiş ise de, görüntüler ve kullanılan ifadeler birlikte değerlendirildiğinde, söz konusu sahnenin uyuşturucu kullanımı olumsuz bir durum olarak değil, eğlenceli bir ortamın parçası şekilde sunulduğu, dolayısıyla uyuşturucu kullanımının özendirildiği kanaatine varılmış ve Radyo Televizyon Üst Kurulu tarafından 6112 sayılı Kanun'un 8’inci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinde yer alan; "Alkol, tütün ürünleri ve uyuşturucu gibi bağımlılık yapıcı madde kullanımı ile kumar oynamayı özendirici nitelikte olamaz." ilkesinin ihlali nedeniyle ilgili medya hizmet sağlayıcı kuruluş hakkında yukarıda yer verdiğimiz idari yaptırımların birlikte uygulanmasına karar verilmiştir.
 
Yukarıda yer alan yaptırımların yanında, yayını durdurulan programın yerine, RTUK tarafından iletilen yayın bandının izlenebilir olması da ayrıca oturumda alınan diğer bir karar olup, Alkol, tütün ürünleri ve uyuşturucu gibi bağımlılık yapıcı madde kullanımı ile kumar oynamayı özendirici nitelikte olamaz.’ ilkesinin ihlali nedeniyle idari tedbir uygulanması sonucu yayını durdurulan program yerine yayınlanmaktadır.” İbaresi ile bir kamu spotunun da programın çerçevesinde durması söz konusu olacaktır.

Bahse konu kararda olduğu gibi, Üst Kurul tarafından bu ve benzeri platformlardaki yayınların özellikle 6112 sayılı Kanun’un 8. Maddesinin birinci fıkrasının (a), (b), (d), (f), (g), (ğ), (h), (n), (ö), (s), (ş) ve (t) bentlerindeki yayın hizmet ilkelerini ihlali halinde, VOD yoluyla yayın yapan internet platfotrmlarında, RTUk tarafından daha önce televizyon yayınlarında uygulamakta olduğu idari para cezası yaptırımlarının yanı sıra bir dizi internet ortamının ve isteğe bağlı yayının yönelimine uygun olarak esasen YAYIN DURDURMA, KAMU SPOTU YAYINI, FARKLI MECRADA YAYIN YASAĞI ‘na dair yeni tip kararlar verecek olduğunu okumaktayız.

Netice olarak,  internet mecralarında yayınlanan programların yaptırıma tabi tutulması nedeniyle, yayına idari para cezası  uygulanması yanında ayrıca, RTUK'ün bir YAYIN DURDURMA hususunda yaptırım da getirdiği, programın yapımcısının ve varsa program sunucusunun, aynı program olup olmadığı gözetilmeksizin herhangi bir şart altında başka bir yayıncı mecrada program yayınlayamayacağı hususunun ayrıca tebligatla bildirilmesine dair bir karar verilmiş olduğu görülmekte olup, bu yaptırımlar uygulandığı mecra ve aynı program için birlikte uygulanmaları açısından ilk ve yenidir.

RTUK'un, yeni gözetmekte olduğu bu bir dizi yeni yaptırımları idari para cezaları ile birlikte devreye aldığı görülmektedir. Bu sayede, yayının durdurulduğu süre zarfında aynı program, VOD servisleri ile erişilen internet platformlarında da eş zamanlı olarak durdurulmuş olmakta,  ilgili programın yasak mühletince sair bir mecraya servis edilemeyeceğinden tüm kamuoyunun emin olmasını amaçlamaktadır. Ancak kararın yasak mühletince aynı yapımcı tarafından sair bir program yayını yapılmasına izin vermemesi, her ne kadar yaptırım uygulanan programın isminin değiştirilmek suretiyle tekrar servis edilmesini engellemek amacına yönelmekte ise de, bir yapımcının yahut ilgili programda varsa program sunucusunun sektörel faaliyetlerini bir mühlet tamamen engellemekte olduğu da görülmektedir.  İlgili kararın bu yönden amacı aşar nitelikte olduğunu ayrıca burada belirlemek gerekir. Kararın uygulamasına riayet edilmediği durumlarda ise, sair mecralarda yayınların ve yayın yapanların nasıl tespit ve kontrol edileceği sorularının ise ayrıca cevaplanması gerekmektedir. Tek başına bu sorunun cevaplanmaya muhtaç oluşu dahi,  kararın uygulanması bakımından  yeniden gözden geçirilmesi gerekliliğini göstermektedir.
 
Anılan karara;

https://www.rtuk.gov.tr/ust-kurul-kararlari/6112-sayili-kanunun-8inci-maddesinin-birinci-fikrasinin-h-bendinin-ihlali-nedeniyle-idari-para-cezasi-ve-program-yayini-durdurma-bein-movies-hd-stars-triton-televizyon-yayincilik-a-s/28549 

adresinden ulaşılabilir.
 
 
Türkçe

ÖNCEKİ MAKALELER

  • 2020
  • 2019
  • 2016
  • 2015
  • 2014

2020

2019

04.10.2019

HAVA TAŞIMA İŞLERİNDE ÇALIŞANLARIN İŞÇİLİK ALACAKLARI VE UYGULAMADA KARŞILAŞILAN PROBLEMLER (Pilot, Hostes, Kabin Görevlisi, Telsizci)
Stj. Av. Selin BİRDAL

 Hava taşıma işlerinde çalışmakta olan pilot, hostes, kabin gö...

2016

13.05.2016

Türkiye'de İnternet Özgürlüğü ve 5651 Sayılı Kanun
Herhangi bir verinin çok hızlı bir şekilde ve düşük maliyetli olarak yayılmasını sağlayan bir bağ olan internet Interc...

10.05.2016

Para Borçlarında Borçlu Temerrüdünün Sonuçları
Borca aykırılığın özel bir çeşidi olan borçlunun temerrüdü, yerine getirilebilme olanağı bulunan, bu anlamda ifa...

28.01.2016

İkinci Ekran Uygulamaları ve Örtülü Reklam
Günümüz gelişen teknolojileri ile değişen televizyon izleme ve tüketim alışkanlığı dolayısıyla, izleyiciye satın am...

12.01.2016

Türk Hukukunda Toplu İşçi Çıkarma Kavramı
İş sözleşmelerinin feshi, ekonomik temelli olarak işyerinden kaynaklanan sebepler ile genellikle toplu halde yapıldığında...

12.01.2016

İnternmet Sitelerinin Düzenlenmesinde Mülkiyet ve Haksız Rekabet Prensiplerinin Rolü
İnternet, haberleşme araçları içerisinde en hızlı yaygınlaşan bir açık ağ sistemidir. Hızla gelişen bu yeni dijital ...

04.01.2016

Türk İş Hukuku’nda İşletmenin Önemi
4857 sayılı İş Kanunu’nunda işletme kavramına açıkça yer verilmediği görülmektedir. İşletme kavramının niteliği...

2015

08.04.2015

AB’de ve Türkiye’de Dikey Rekabet Kısıtlamaları
Ekonomik hayatın düzenlenmesinde rekabetin önemi, rekabeti ihlal eden davranışları yasaklayan düzenlemelerin ekonomik taban...

2014

10.01.2014

Tarafların İflası veya İcra Takibine Uğramasının Finansal Kiralama Sözleşmesine Etkisi
Finansal Kiralama Sözleşmeleri, sözleşme konusu nesne üzerinde ayni hakka yakın bir kullanma yetkisinin düzenlendiği...